Ana içeriğe atla

Edirne’den İstanbul’a Yürüyen İsyan: Edirne Olayı’nın Tarihsel Arka Planı ve Etkileri

 

Edirne Olayı, 1703 yılında Osmanlı Devleti’nde yaşanan büyük bir siyasi krizdir. Bu olayda, padişah II. Mustafa ve şeyhülislam Feyzullah Efendi’nin yönetimine karşı çıkan yeniçeriler, cebeciler, ulema ve halk, Edirne’den İstanbul’a yürüyerek padişahı tahttan indirmiş ve yerine kardeşi III. Ahmet’i getirmişlerdir. Bu makalede, Edirne Olayı’nın sebepleri, gelişimi ve sonuçları üzerinde duracağız.

Edirne Olayı’nın Sebepleri


Edirne Olayı’nın sebepleri arasında şunlar sayılabilir:

Karlofça Antlaşması: 1699 yılında imzalanan bu antlaşma ile Osmanlı Devleti, Avusturya, Lehistan, Venedik ve Rusya’ya toprak kaybetmiş ve büyük bir prestij kaybına uğramıştır. Bu antlaşma, devletin gerileme dönemine girdiğinin bir işareti olarak kabul edilmiştir.
Feyzullah Efendi’nin etkinliği: Padişah II. Mustafa’nın hocası ve yakın danışmanı olan Feyzullah Efendi, ikinci kez şeyhülislamlığa getirildikten sonra devlet işlerine müdahale etmeye başlamıştır. Feyzullah Efendi, terfi, tayin ve azil işlerinde kendi çıkarlarına uygun kararlar aldırmış, saray çevresi, asker ve ulema arasında rahatsızlık yaratmıştır.
II. Mustafa’nın Edirne’de kalması: Padişah II. Mustafa, Karlofça Antlaşması’ndan sonra Edirne’ye çekilmiş ve devlet işleriyle ilgilenmemiş, avcılık ile uğraşmıştır. Bu durum, devlet idaresinin boşlukta olduğu ve başkentin Edirne’ye taşınacağı endişesi yaratmıştır.
Ekonomik kriz: Osmanlı Devleti, 17. yüzyılın sonlarında büyük bir ekonomik kriz yaşamıştır. Bu krizde, savaşların getirdiği masraflar, vergilerin artması, paranın değer kaybetmesi, kıtlık ve salgın hastalıklar rol oynamıştır. Bu kriz, halkın geçim sıkıntısı çekmesine ve isyanlara neden olmuştur.

Edirne Olayı’nın Gelişimi

Edirne Olayı’nın gelişimi şöyle özetlenebilir:

İsyanın başlaması: 17 Temmuz 1703’te, cebeciler ulufelerinin gecikmesini bahane ederek isyan başlattılar. Kısa süre sonra yeniçerilerin, medrese talebelerinin ve halkın katılımıyla büyük bir isyana dönüştü. İsyanın liderleri arasında Yeniçeri Ağası Bekri Mustafa Paşa , Cebeci Başı Hasan Paşa , Şeyhülislam İmam Mehmed Efendi , Kavanoz Ahmed Paşa , Koca Ragıp Paşa gibi isimler vardı.
İsyanın yayılması: İsyan edenler İstanbul’da denetimi ele geçirdiler ve sadrazamlığa Kavanoz Ahmed Paşa’yı, şeyhülislamlığa da İmam Mehmed Efendi’yi getirdiler. Ardından isteklerini bildirmek üzere Edirne’ye bir heyet gönderdiler. Ancak bu heyet Feyzullah Efendi’nin emriyle Havsa civarında tutuklandı. Bu olay, isyancıların öfkesini artırdı ve 60.000 kişilik bir kuvvetle Edirne’ye yürümeye karar verdiler.
Padişahın tahttan indirilmesi: İsyan edenler Silivri’ye geldiklerinde II. Mustafa’nın tahttan indirilip yerine kardeşi Ahmed’in tahta geçirilmesi için bir karar ve fetva aldılar. 20 Ağustos’ta Edirne’ye ulaşan isyancılar, padişahın sarayını kuşattılar. 22 Ağustos’ta II. Mustafa tahttan çekilerek yerini III. Ahmet’e bıraktı123.
Feyzullah Efendi’nin öldürülmesi: Yeni padişahın onayı alan isyancılar, Feyzullah Efendi’yi yakalayarak ağır işkence yaptılar. 3 Eylül’de Feyzullah Efendi’yi öldürdüler. Feyzullah Efendi’nin cesedi, İstanbul’a gönderilerek Sultanahmet Meydanı’nda teşhir edildi.

Edirne Olayı’nın Sonuçları


Edirne Olayı’nın sonuçları arasında şunlar sayılabilir:

III. Ahmet’in padişahlığı: III. Ahmet, tahta çıktıktan sonra devlet işlerine daha fazla ilgi gösterdi ve reformlar yapmaya çalıştı. Ancak bu reformlar, devletin gerilemesini durduramadı ve yeni sorunlar yarattı.
Osmanlı Devleti’nin zayıflaması: Edirne Olayı, Osmanlı Devleti’nin iç ve dış sorunlarla boğuştuğu bir dönemde meydana geldi. Bu olay, devletin otoritesinin sarsılmasına, asker ve ulemanın gücünün artmasına, padişahların yetkisinin azalmasına ve devletin parçalanmasına giden sürecin başlangıcı olarak kabul edilir.

Sonuç

Edirne Olayı, Osmanlı Devleti tarihinde önemli bir dönüm noktasıdır. Bu olayda, padişah II. Mustafa ve şeyhülislam Feyzullah Efendi’nin yönetimine karşı çıkan yeniçeriler, cebeciler, ulema ve halk, Edirne’den İstanbul’a yürüyerek padişahı tahttan indirmiş ve yerine kardeşi III. Ahmet’i getirmişlerdir. Bu olay, devletin gerileme dönemine girdiğinin bir göstergesi olmuş ve Osmanlı Devleti’nin zayıflamasına neden olmuştur.


Yorumlar

Bu blogdaki popüler yayınlar

2023- 2024 GÜNCEL TARİH DERSİ SLAYTLARI ve TYT KURS SLAYTLARI

SAYFANIN ALTINDAKİ ÖRNEK SLAYTLARIMIZI İNCELEMEDEN KARAR VERMEYİN. BU SENE DEĞİŞEN 9, 10 VE ÖZELLİKLE 11. SINIF DERS KİTABINA GÖRE SLAYTLARIMIZI GÜNCELLEDİK % 100 YENİ DERS KİTAPLARI İLE UYUMLU YENİ MÜFREDATA UYGUN HARİTA+ GÖRSEL  + TEST + ÖZET AKILLI TAHTA İLE % 100 UYUMLU HER ÜNİTE SLAYTI 100 SAYFANIN ÜZERİNDE OKUL İÇİN DERS SLAYTLARI (39 SLAYT ve  PDF)   TYT KURS SLAYTLARI (23 SLAYT ve PDF ) NOT: TYT KURS SLAYTLARI 2 FARKLI ŞEKİLDE HAZIRLANDI.  1. DOSYA ESKİ MÜFREDETA GÖRE KRONOLOJİK OLARAK HAZIRLANDI.  2. DOSYA GÜNCEL MÜFREDATA UYGUN OLARAK HAZIRLANDI.   NASIL SATIN ALABİLİRİM? Tarih9, tarih10, tarih11, T.C İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük, Türk Kültür ve Medeniyet Tarihi, Çağdaş Türk ve Dünya Tarihi + TYT Kurs Slaytı SLAYT /PDF =  4 00 TL  WhatsApp / Telegram:  0505 659 58 85 ÖRNEK SLAYTLARIMIZI İNCELEMEDEN KARAR VERMEYİN TARİH 9 ÖRNEK SUNU İNCELEMEK İÇİN TIKLA TARİH 10 ÖRNEK SUNU İNCELEMEK İÇİN TIKLA TYT KURS ÖRNEK SUNU İNCELEK İÇİN TIKLA TARİH 11 ÖR

11. SINIF TARİH 4. ÜNİTE | DEVRİMLER ÇAĞINDA DEĞİŞEN DEVLET-TOPLUM İLİŞKİLERİ | GÜNCEL TARİH DERSİ PDF İNDİR

  2022-2023 Eğitim Öğretim yılı hepimiz için hayırlı olsun. Bilgi Sarmal Tarih Zümresi olarak hazırladığımız ders notlarımızı sizlerle paylaşıyorum.  Tamamen mevcut müfredat kazanımlarına uygun, harita ve görsellerin bol kullanıldığı hem öğretmenin hem de öğrencinin işini kolaylaştırmayı amaçlayan bu notlar umarım amaca hizmet eder. Notların devamını sene içinde hazırladıkça paylaşmaya gayret edeceğiz. Aşağıdaki linkten Bilgi Sarmal Yayınları tarafından hazırlanan güncel 11. sınıf tarih dersi 4. Ünitesi olan DEVRİMLER ÇAĞINDA DEĞİŞEN DEVLET-TOPLUM İLİŞKİLERİ ünitesinin pdf ders notunu indirebilirsiniz.  Not: Bu pdf ders notları yayınevinin izni ile paylaşılmıştır. Ticari amaçla kullanmak ve içerikte değişiklik yaparak başka projelerde kullanmak yasaktır. İyi çalışmalar. DEVRİMLER ÇAĞINDA DEĞİŞEN DEVLET-TOPLUM İLİŞKİLERİ pdf indirmek için tıkla

11. SINIF TARİH 2. DÖNEM 1. YAZILI | BİLGİ SARMAL PDF İNDİR 2023

  11. sınıf tarih dersi 2. dönem 1. yazılı BİLGİ SARMAL, 11. sınıf tarih dersi 2. dönem 1. yazılı klasik sorular, 11. sınıf tarih 2.dönem 1.yazılı, 11. sınıf tarih 2.dönem 1.yazılı soruları, 11. sınıf tarih 2. dönem 4. ünite, 11. sınıf tarih dersi 2. dönem 1. yazılı PDF, 11. sınıf tarih 3. yazılı, 11. sınıf tarih 2. dönem 1. yazılıya hazırlık, 11.sınıf tarih 2.dönem 1.yazılı hazırlık, 11.sınıf tarih 2.dönem 1.yazılı tarih kursu, 11.sınıf tarih 2.dönem 1.yazılı kesin çıkar, 11.sınıf 2.dönem 1.yazılı tarih, 11. sınıf 2. dönem 1. yazılı tarih, tarih 11 2. dönem 1. yazılı, 1 1. SINIF TARİH 2. DÖNEM 1. YAZILI  | 2023  BİLGİ SARMAL PDF İNDİRMEK İÇİN TIKLA